Verslag van het Nederlands Congres Volksgezondheid 2019

Gisteren was ik samen met meer dan 400 anderen aanwezig bij het Nederlands Congres Volksgezondheid (NCVGZ). Hét jaarlijkse congres over preventie en gezondheidsbevordering. Met een relatief kort plenair gedeelte en daarnaast keuze uit maar liefst tien programmaonderdelen die tegelijkertijd plaatsvonden, bestond het congres voor elke deelnemer uit een andere mix van inhoudelijke presentaties, workshops, discussies en werksessies. Mij vielen hierbij drie thema’s op, die zowel in de plenaire presentaties naar voren kwamen als in de deelsessies die ik volgde.

Sociaaleconomische gezondheidsverschillen
IMG-20190411-WA0002De urgentie om sociaaleconomische gezondheidsverschillen te verkleinen is groot. Dit kwam dan ook veelvuldig naar voren tijdens het congres. Ik proefde wat meer optimisme dan bij voorgaande congressen. Ook werden er hele praktische tips gedeeld om de doelgroep van mensen met een lagere sociaaleconomische positie te bereiken en te betrekken. Bijvoorbeeld door Prof. Karien Stronks in een sessie over 20 jaar preventie-onderzoek, georganiseerd door ZonMw. Zij gaf aan dat meervoudige en omgevingsinterventies cruciaal zijn. Ook in de sessie over stoppen met roken onder laagopgeleide mensen, georganiseerd door het Trimbos-instituut, kwamen allerlei praktische tips naar voren. Hierin presenteerde ik zelf over de Wijkchallenge Stoppen met Roken en gaf José van Vught praktische gesprekstips. Zij stelde de uitdagende vragen “welke beelden hebben jullie van mensen met een lagere sociaaleconomische status?” gevolgd door “en welke positieve beelden hebben jullie van mensen met een lagere sociaaleconomische status?”.

Met reductionisme komen we er niet
2019-04-11 09.32.56Prof. Sarah Durston gaf de Wilhelmina Rouwenhorstlezing. Het was een ingewikkeld betoog waarin neurowetenschappen, psychiatrie en moderne fysica langskwamen. De hoofdboodschap gaf ze ons gelukkig aan het begin al mee: het huidige wetenschappelijke paradigma loopt tegen haar grenzen aan; het is tijd om het op te rekken. Ze pleitte voor het naast ons neerleggen van reductionisme in onderzoek en benoemde daarbij het voorbeeld van positieve gezondheid. Ook tijdens deelsessies werd gesproken over het onderzoeken ‘wat voor wie werkt, wanneer en waarom’ om recht te doen aan de complexiteit van oorzaken van gezondheidsproblemen. Hierbij werden mixed methods, realist evaluatie en actie-onderzoek als opties genoemd. De sessies georganiseerd door de GGD West Brabant en GGD Groningen stonden zelfs volledig in het teken van het analyseren van sociaal ontwrichtende ‘wicked problems’.

Burgers een stem geven
2019-04-11 10.10.12Vele sprekers en deelnemers benoemden het belang van het betrekken van burgers, cliënten of ervaringsdeskundigen. Tijdens een werksessie georganiseerd door ZonMw was het betrekken van burgers een terugkerend resultaat van de verschillende thematafels. Ook werd benoemd dat professionals hun eigen ervaringen kunnen delen met cliënten om een vertrouwensband op te bouwen. Er werd een enkel voorbeeld benoemd van het betrekken van ervaringsdeskundigen, bijvoorbeeld in de aanpak van permanente bewoning van vakantieparken door de GGD West-Brabant. Toch bleef het een beetje hangen in het benoemen van het belang zonder concretisering. Er waren nog geen aparte sessies over ervaringsdeskundigheid, er waren (naar mijn weten) geen ervaringsdeskundigen aanwezig op het congres en er werden geen praktische tips gedeeld. Hopelijk is dit volgend jaar al veel meer het geval.

Het bovenstaande is een selectie van wat ik uit het congres heb gehaald. Heb je aanvullingen? Laat hieronder gerust een berichtje achter.

Blog door Gera Nagelhout

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s